Telefonu kapattığınızda ya da ekrana baktığınızda "ben bunu nasıl yaptım" diye düşünmüş olabilirsiniz. Önce şunu söyleyelim: Dolandırıcılar, bunu mesleği hâline getirmiş kişilerdir ve çok dikkatli, bilgili insanları da kandırabilir. Kandırılmış olmak, aptal ya da dikkatsiz olduğunuz anlamına gelmez.
Bilmeniz iyi olan şeyler
- Kendinizi suçlamayın. Acele ettiren, korkutan ya da büyük kazanç vaat eden bir yöntem, çoğu insanın muhakemesini zorlar. Bunun sorumlusu, hileyi kuran kişidir.
- Hızlı davranmak sonucu etkileyebilir. İlk saatlerde yapılan bildirimler ve alınan önlemler, süreci olumlu yönde etkileyebilir; bu yüzden gecikmeden harekete geçmek önemlidir.
- Geri alınabilirlik her olayda aynı değildir. Paranın nereye gittiği, ne kadar sürede fark edildiği ve nasıl gönderildiği gibi birçok şey sonucu değiştirir. Kimseye kesin bir sonuç söylenemez; ama bir şey yapmamak, şansı azaltır.
- Şikâyet etmek, bir şey yapmaktır. Sonuç ne olursa olsun, başvuru yapmak hem sizin hem de başka insanların korunmasına katkı sağlayabilir.
- Utanmak çok yaygın. Birçok kişi anlatmaya çekinir. Anlatmak, durumu netleştirir ve çoğu zaman rahatlatır.
- "Parayı geri aldırırız" diyenlere temkinli olun. Dolandırıldıktan sonra yeniden karşınıza çıkan, ücret karşılığı "parayı geri alma" vaadinde bulunan kişiler de aynı hileyi sürdürüyor olabilir.
Şimdi yapılacak 3 şey
- Bankanızı hemen arayın. Parayı gönderdiğiniz hesabı, kartınızı ya da bilgilerinizi paylaştıysanız şifrelerinizi ve kartınızı korumaya alın; bankanıza olayı bildirin.
- Kayıtları saklayın. Mesajlar, telefon numaraları, IBAN, dekont, ekran görüntüleri, ilanın ya da sitenin adresi. Hiçbirini silmeyin.
- Resmî şikâyette bulunun. Polise ya da savcılığa başvurarak yaşadığınızı anlatın. Elinizdeki kayıtları yanınızda götürün.
Ne olur?
Sonuç dosyaya göre değişir; kimseye kesin bir şey söylenemez. Süreç, olayın nasıl gerçekleştiğine ve paranın nereye gittiğine bağlı olarak ilerler. Bu süreci tek başınıza yürütmeniz gerekmez: dosyayı hukuki olarak bir avukat yürütür, sizin işiniz olayı olduğu gibi anlatmak ve kayıtları toplamaktır.
Özel durumlar
- Yaşlı bir yakınınız dolandırıldıysa onu suçlamadan dinlemek en önemli adımdır; utanç, anlatmasını zorlaştırabilir.
- Kimlik ya da kart bilgisi paylaştıysanız başkası adına işlem yapılmış olabilir; bunu da bankaya bildirin.
- Yatırım ya da kripto adı altında para gönderdiyseniz yazışmaları ve gönderim kayıtlarını saklayın; bunlar önemlidir.
- Birden fazla kez para gönderdiyseniz bunları da tarih sırasıyla not edin.
Dolandırılmak, sizi küçültmez; ama bundan sonra yapacağınız şey önemlidir.
Her dosya farklıdır.
Bu yazı genel bilgilendirmedir, hukuki görüş değildir.