Ev onun adına, araba onun adına, hesaplar onun adına. Siz ise yıllarca o evde yaşadınız, ona ve çocuklara baktınız, belki bir kısmını kendi kazancınızla, belki bir kısmını yoksunlukla biriktirdiniz. Şimdi kâğıtlara baktığınızda adınızı hiçbir yerde göremiyorsunuz ve içinizde bir ses "benim hiçbir şeyim yok" diyor.
Önce şunu söyleyelim: Adınızın bir kâğıtta yazmaması, emeğinizin olmadığı anlamına gelmez. Hayatınızın yıllarını harcadınız; bu görünmez ama gerçek bir emektir.
Bilmeniz iyi olan şeyler
- Emek yalnızca para değildir. Evi çekip çevirmek, çocuğu büyütmek, hastaya bakmak, yokluğu yönetmek; bunlar da evliliğin kurulmasına katkıdır.
- Kâğıtta adınızın olmaması, hakkınızın olmadığı demek değildir. Tapuda ya da hesapta kimin adının yazdığı, her şeyin hikâyesini anlatmaz.
- Belgeniz olmasa da yıllarınız vardır. Ne zaman, nasıl, nelerle bu hayatın kurulduğunu siz bilirsiniz. Bunları anlatabilirsiniz.
- Başkasının hikâyesi sizin hikâyeniz değildir. Komşunun, akrabanın yaşadığı sizin yaşayacağınız anlamına gelmez; her evliliğin mal hikâyesi ayrıdır.
- Korkunun sizi susturmasına gerek yok. "Bende hiçbir şey yok" düşüncesi, çoğu zaman yılların yorgunluğundan gelir; gerçeği anlatmak için önce bu sesi sakinleştirmek gerekir.
- Her şeyi bir anda çözmek zorunda değilsiniz. Önce ne olduğunu görmek, sonra adım atmak çoğu zaman en sağlam yoldur.
Şimdi yapılacak 3 şey
- Bildiklerinizi yazın. Ev, araba, hesap, altın, arsa, iş yeri. Kime ait olduğunu, ne zaman ve nasıl alındığını bildiğiniz kadarıyla bir kâğıda not edin. Bilmediğiniz yerleri boş bırakın.
- Emeğinizi yazın. Hangi yıllarda ne yaptığınızı, nelere katkı verdiğinizi, ne kadar çalıştığınızı kendi cümlelerinizle yazın. Kimseye göstermeyeceksiniz; yalnızca kendiniz için.
- İmza atmadan önce durun. Size uzatılan bir kâğıdı okumadan, anlamadan imzalamayın. "Sadece formalite" denilen belgeler de önemlidir. Emin olamıyorsanız, bir avukata danışın.
Ne olur?
Sonuç dosyaya göre değişir; kimseye kesin bir şey söylenemez. Mal paylaşımı bazen anlaşmayla, bazen dava yoluyla çözülür. Bu süreci tek başınıza yürütmeniz gerekmez: dosyayı hukuki olarak bir avukat yürütür, sizin işiniz yaşadığınız hayatı olduğu gibi anlatmaktır.
Özel durumlar
- Siz de çalışıyor ve kazancınızı eve harcadıysanız bu da önemlidir; kazancınızın nereye gittiğini hatırlamak işe yarar.
- Evlenmeden önce size ait bir şey varsa ya da ailenizden size kalan, aldığınız bir şey varsa bunu not edin.
- Her şeyi eşiniz yönetiyor ve size bilgi vermiyorsa bu, sizin haksız olduğunuz anlamına gelmez; elinizdeki ipuçlarını yazmanız yeterlidir.
- Çocuğunuz varsa onun geleceği için de bu konular önemlidir; kendinizi suçlu hissetmeden düşünebilirsiniz.
Yılların emeği, bir kâğıdın görmediği yerde de değerini korur.
Her dosya farklıdır.
Bu yazı genel bilgilendirmedir, hukuki görüş değildir.